Hotline
0938 696 012

Điều đặc biệt của điếu văn Tổng bí thơ Lê Duẩn đọc tại lễ tầm nã điệu Bác Hồ

21:03

Điếu văn chứa đựng tình cảm, tinh hoa trí não của các lãnh đạo: Lê Duẩn, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp, Hoàng Tùng… và ông Đống Ngạc dành cho Người.

Ngày 2/9/1969, Chủ tịch Hồ Chí Minh tạ thế sau một cơn đau tim bỗng nhiên ngột. Trong một buổi họp bàn doanh nghiệp tang lễ Người, Bộ Chính trị đã ủy quyền một số cán bộ chuẩn bị dự thảo điếu văn.

Theo ý thức cuộc họp, lễ tang Chủ toạ Hồ Chí Minh được tổ chức với nghi lễ trọng thể nhất, bắt đầu quốc tang trong 7 ngày (4 -10/9/1969).

Lễ viếng khởi đầu từ sáng ngày 6/9 tại hội trường Ba Đình, lễ tầm nã điệu được doanh nghiệp long trọng vào ngày 9/9 tại quảng trường Ba Đình - nơi Chủ toạ Hồ Chí Minh đã đọc bản Tuyên ngôn khai sinh ra nước vn Dân chủ Cộng hòa năm 1945.

Điều đặc biệt của điếu văn Tổng bí thư Lê Duẩn đọc tại lễ truy điệu Bác Hồ
Tổng bí thư Lê Duẩn đọc điếu văn tại lễ tầm nã điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh ngày 9/9/1969. Ảnh tư liệu

Các đồng chí nỗ lực viết ngừng trong đêm nay

Viết điếu văn là việc cần thiết nhất trong các khâu sẵn sàng tang lễ. Các cán bộ chịu trách nhiệm biên soạn thảo đã hối hả gửi văn bạn dạng cho từng ủy viên Bộ Chính trị để xin quan điểm vào ngày 5/9/1969 và sáng 6/9/1969.

Chiều tối 6/9/1969, Bí thơ thứ nhất BCH TƯ (một bí quyết gọi khác chức danh Tổng bí thơ) Lê Duẩn chủ trì cuộc họp Bộ Chính trị tiếp tục bàn về đơn vị lễ tầm nã điệu và chuẩn y bạn dạng điếu văn dự thảo.

Hơn 21h, cuộc họp nhất thời dừng, phiên bản dự thảo điếu văn chưa thông qua được, Bộ Chính trị giao cho Tổng bí thơ Lê Duẩn chuẩn bị một văn bản khác.

Đi về nhà riêng, Tổng bí thơ Lê Duẩn chạm mặt tổ thư ký, trao cho bạn bè phiên bản Chúc thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhì bản dự thảo điếu văn và nói: "Bộ Chính trị chưa phê chuẩn nhì bạn dạng dự thảo này, các bè bạn đọc thật kỹ Chúc thư và dự thảo điếu văn rồi giúp tôi soạn thảo bản  khác, lễ tầm nã điệu ấn định tham gia ngày 9/9, các đồng minh cố gắng viết dứt trong đêm nay để tương lai Bộ Chính trị họp tiếp, thời gian còn lại không rộng rãi".

Ông Đống Ngạc (thư ký của Tổng bí thư Lê Duẩn) và ông Đậu Ngọc Xuân (chuyên viên tìm hiểu của Văn phòng Tổng bí thơ) được trao nhiệm vụ viết điếu văn. Tổng bí thư Lê Duẩn nói rõ những xác định phương hướng cơ bản, những trở ngại lớn mà điếu văn cần tập trung khiến cho nổi bật.

Về cơ chế, phương pháp viết, Tổng bí thơ dặn: Không rập theo lối viết văn điếu, lâm ly, bi quan bình thường, hạn chế câu chữ sáo mòn, lời văn cần giản dị, trong sạch mà long trọng, hàm súc, lắng đọng, có sức truyền cảm, dễ đi tham gia lòng người…

Theo những định hướng, yêu cầu đề ra, trước khi viết điếu văn, nhì ông đọc kỹ lại bản Di chúc của Chủ toạ Hồ Chí Minh, hai bản dự thảo điếu văn và điếu văn của Ăng-ghen đọc trước phần chiêu mộ Các Mác, điếu văn Stalin đọc vĩnh biệt Lênin, điếu văn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc trong lễ vĩnh biệt cụ Hồ Tùng Mậu - một đội viên cách mệnh lão thành.

Hai giờ sau khi nhận nhiệm vụ trôi qua (trong khoảng 22- 24h) nhì ông vẫn chưa viết được dòng nào. Đến hơn 1h sáng, ông Đống Ngạc mới đặt bút viết dòng đầu tiên. Còn ông Đậu Ngọc Xuân bỗng nhiên bị cảm giả mạo chẳng thể gắng sức được.

Ông Đống Ngạc kể lại: "Thu xếp cho ông Xuân tĩnh dưỡng kết thúc, quay lại bàn viết, ông xác định phải vượt qua mình, đúng như lời Bác “mỗi người khiến cho việc bằng nhị” thay bạn và lời của bạn hữu Tổng bí thơ: biến đau thương thành hành động chi tiết. Ông cầm bút viết câu trước tiên: “Hồ Chủ toạ yêu thương của chúng ta không còn nữa...”.

Sức nghĩ sáng ra. Ngòi bút trong tay như có trớn, ông Đống Ngạc viết một mạch về nỗi đau mất Bác bỏ, về Bác bỏ: “Dân tộc ta, dân chúng ta, tổ quốc giang sơn ta đã hình thành Hồ Chủ tịch, vị anh hùng dân tộc to con, và chính Người đã khiến nhãi con cho dân tộc ta, nhân dân ta, nước nhà nước nhà ta...”.

Cứ đà đó, tự tin, háo hức ông viết tiếp theo dàn bài. Đến phần ba nói về những ý kiến lớn trong tư tưởng Hồ Chí Minh và nhiệm vụ của những người còn sống hôm nay và tương lai, ông dừng tay suy ngẫm sâu hơn nữa, đối chiếu với những dòng ghi vội trong sổ tay lời dặn của Tổng bí thư Lê Duẩn và sắm cách diễn đạt, thể hiện sao cho thật gọn gàng, súc tích, gây được tuyệt hảo mạnh mẽ.

Ông đọc lại bài điếu truy hỏi điệu V.Lênin có dạng thức lời thề, liền bắt lấy ý tưởng đó, thực tế hoá bằng cách lặp lại những điệp khúc để khắc sâu tham gia lòng người: "Vĩnh biệt Người, chúng ta thề... đáp lại là hàng vạn cánh tay giơ cao: Xin thề! Xin thề! Xin thề!".

5 lời thề danh dự của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trước anh linh của Chủ toạ Hồ Chí Minh là 5 phần nội dung mấu chốt của điếu văn.

Phần cuối nêu bật 2 di sản quý báu mà Bác bỏ Hồ để lại trong kỷ nghuyên Hồ Chí Minh, kỷ nghuyên vinh quang nhất của lịch sử dân tộc, đó là: Chủ quyền - Hòa bình và Chủ nghĩa phường hội ở vietnam.

Ông Đống Ngạc viết liền một mạch đến khoảng 5h sáng ngày 7/9/1969 mới lâm thời chấm dứt bài viết. Khi ông vừa đặt dấu chấm than xong xuôi dòng cuối thì Tổng bí thơ Lê Duẩn đề xuất được xem.

Từng lời, từng chữ khiến rung động trái tim

Theo Tổng bí thư Lê Duẩn, cứ để bài viết như thế đem cho đánh máy, gửi các bè bạn trong Bộ Chính trị, Ban Bí thơ xem lại và góp ý trong buổi sáng họp hôm đó sửa nhân thể.

8h sáng 7/9, Bộ Chính trị và Ban Bí thư họp thông thường để tiếp tục để ý biên tập và duyệt y bản điếu văn. Các ủy viên Bộ Chính trị cho thêm phổ quát ý, cân đối lại các phần cho hợp lý, ngặt nghèo, sửa lại nhiều trong khoảng chuẩn xác, trong sạch, khúc chiết…

Khoảng 11h, phiên bản điếu văn được Bộ Chính trị hài lòng về cơ bản, ôngTố Hữu, ông Hoàng Tùng - ủy viên BCH TƯ Đảng cùng hai ông Đậu Ngọc Xuân và Đống Ngạc tổng hợp các ý kiến đóng góp để hoàn chỉnh.

13h ngày 7/9/1969, việc sửa chữa phiên bản điếu văn mới lâm thời ổn. Đây là lần biên tập lớn, công trạng nhất. Phải qua 4,5 lần tu bổ, chỉnh lý nữa trên hạ tầng quan niệm của các chỉ huy trong Bộ Chính trị: Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp…

Tới khoảng 20h ngày 7/9/1969, phiên bản điếu văn mới được hoàn thành. Tổng bí thơ Lê Duẩn ký tắt cho tiến công máy, chuyển sang Ban Đối Ngoại dịch ra 5 thứ tiếng Nga, Anh, Pháp, TQuốc, Tây Ban Nha.

Ông Đống Ngạc kiếm được xét, giả dụ so bản điếu văn đọc trong lễ truy hỏi điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh với phiên bản viết rạng sáng 7/91969 thì “bạn dạng điếu văn đã có phổ thông trong khoảng ngữ chuẩn xác, phổ quát đoạn, ý cần thiết thâm thúy và ý tứ thuần thục hơn”.

Phiên bản điếu văn của BCH TƯ Đảng đọc trong lễ tróc nã điệu Chủ toạ Hồ Chí Minh thực thụ là một văn kiện lịch sử khác biệt quý giá, một áng văn hào hùng, xúc động, chứa đựng tình cảm, máu nóng, tinh hoa trí tuệ của các chỉ đạo: Lê Duẩn, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp, Hoàng Tùng… và ông Đống Ngạc dành cho Người.

Kể từ ngày 9/9/1969, phiên bản điếu văn của BCH TƯ Đảng đọc trong lễ truy nã điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn sống mãi với thời điểm. Từng lời, từng chữ trong văn kiện lịch sử đó vẫn khiến rung động trái tim, tâm hồn dân chúng vietnam và bạn bè trái đất.

...Trước anh linh của Hồ Chủ tịch, chúng ta nguyện suốt đời thủy chung với Người, đem hết tâm hồn và nghị lực, kết hợp thành một khối sắt thép, phấn đấu quên chính mình, quyết khiến cho tròn nghĩa vụ cao quý vì độc lập, tự do của Quốc gia, vì hạnh phúc của dân chúng ta và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mệnh của quần chúng. # quả đât.

Hồ Chủ toạ đã chết thật! Nhưng Người luôn luôn dẫn dắt chúng ta. Chúng ta vẫn cảm thấy có Người luôn luôn kế bên. Bởi vì chúng ta vẫn đi theo con đường của Người, tiếp tục tương lai kếch xù của Người. Bởi vì Người vẫn sống mãi với quốc gia giang sơn, danh tiếng và hình ảnh của Người càng ngày càng khắc sâu trong trái tim, khối óc của mỗi chúng ta”.

Bức điện mật khi Bác Hồ qua đời trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng

Bức điện mật khi Chưng Hồ từ trần trong ký ức nguyên Phó Thủ tướng

 Tôi không bao giờ quên tâm cảnh sững sờ vào buổi tối 2/9/1969 khi cầm trên tay bức điện mật từ trong nước báo tin dữ.

Trương Xuân Mai (cán bộ Khu di tích Chủ toạ Hồ Chí Minh, Phủ Chủ tịch)


Xem tại: bat dong san

Bình luận

ĐĂNG KÝ TƯ VẤN DỰ ÁN
Đăng ký
ĐỐI TÁC CHIẾN LƯỢC
chung cu lux riverview chung cu opal boulevard chung cu lux star chung cu opal city